Bugün size tam yüz yıl önce başlayan çok ilginç bir olayın en son bu hafta Nobel ödülüne nasıl dönüştüğünü anlatacağım. 7 Ekim 2025’te Stokholm’de bu yılın Fizik Nobel Ödülünün, üç bilim insanına, John Clarke, Michel Devoret ve John Martinis’e verildiği açıklandı. 1.2 milyon dolar tutarındaki ödülü aralarında paylaşacaklar. Peki neden bilim dünyasının bu en prestijli […]
Read More“Uzaydaki daha yüksek bir zekâdan ne olmayı hedefleyebileceğimizi öğrenmeye çalışıyorum.” Temmuz 2025’in ilk günü, Şili’nin Rio Hurtado vadisinde bir teleskop rutin gece taramasını yaparken garip bir şey fark etti. Gökyüzünde hızla hareket eden bir nokta vardı. Rotasına ve hızına bakarak hemen bazı hesaplamalar yaptılar. Ve çok sıradışı bir şey buldular: bu nesne Güneş sistemimize ait […]
Read MoreParis. 19 Ekim 2025. Sabah saat 09:30 civarı. Louvre’un Seine nehrine bakan cephesinde, şantiyelerdekine benzeyen bir hareketlilik var. Bir kaldırma sepeti, altın yaldızlı bir pencereye doğru yükseliyor. Dakikalar sonra, Apollon Galerisi’nde alarmlar çalıyor. Vitrinler kesiliyor, camlar kırılıyor. İçeriden Napolyon dönemine ait, “hesaplanamayacak kadar değerli” mücevherler alınıyor. Yaklaşık yedi dakika. O kadar sürdü her şey. Sonra […]
Read More“Elektriği o kadar ucuz hale getireceğiz ki, sadece zenginler mum yakacak.” – Edison, 1880, New York Herald Gazetesi’ndeki röportajdan. Tam o sırada Fransa’da çamaşırlarını “Lavoir”de yıkayan kadınlar. —- Sizi bilmem ama ben çocukluğumda Jetsons izleyerek büyüdüm. Orada Rosie diye bir robot vardı. Alüminyum gövdeli, bataryayla çalışan, “tra-la-la-la” diye şarkı söyleyen robot bir hizmetçi. Onun sahibi […]
Read MoreGörev Zamanı: T+00:47:23 | SSO Yörünge Yüksekliği: 610 km Kontrol panelimin ekranında yeni modülün telemetrisi beliriyor. SpaceX Starship’in kargo bölümünden ayrılalı kırk yedi dakika oldu. İşte şimdi işimiz başlıyor. “Starcloud Merkez, burası DC-5, Compute-17 modülü görüş alanında. Yaklaşma vektörleri nominal.” Dışarı bakıyorum – tabii “dışarı” derken Cupola modülünün 360 derecelik camından. Yeni modül güneşte parlıyor: […]
Read More1800’lü yıllarda insanlar kafanın şeklinden kişiliğinizi anlamaya çalışıyorlarmış. Kafanın bu bölgesindeki çıkıntı korkuyla ilgili, şu bölgesindeki girinti felesefi bir kişiliğiniz olacağını gösteriyor filan gibi şeyler söylüyorlarmış. “Frenoloji” diyorlarmış buna da, yani zihin bilimi. Ama gerçeklikle ilgisi yok, bilim filan değil, bilim kılığında kurgu. Yani ben de mesela tam şu anda şöyle bir şey diyebilirim. Beynin […]
Read MoreHatırlarsanız, geçtiğimiz aylarda Güneş Sistemimize giren gizemli bir misafirden bahsetmiştik. 3I/Atlas’tan. Kendisi Güneş Sisteminin dışındaki boşluktan, çok uzaklardan çıkıp gelen, Oumuamua ve Borisov’dan sonra keşfedilen üçüncü yıldızlararası ziyaretçimiz. O videoyu bitirirken ‘Henüz çok az şey biliyoruz, asıl veriler yakında gelecek’ demiştim. İşte o gün geldi. NASA, geçtiğimiz Çarşamba günü kameraların karşısına geçti ve aylardır beklenen […]
Read More“LLM duvara mı çarptı?” sorusunu duyunca aklıma bir otoyol sahnesi geliyor. Uzun, dümdüz bir yol. Yıllarca hep aynı şeyi yaptık: Daha çok veri, daha büyük model, daha fazla GPU. Gazı kökledik, hızlandık, hızlandık, hızlandık. Şimdi ise önümüzde sisli bir ufuk var. Kimine göre yolda bir viraj, kimine göre beton bir duvar, kimine göre de yeni […]
Read MoreBir adam var. Adı Henry. Yaşlı bir adam. Demans hastası. Yıllardır bakım evinde. Başı öne eğik, gözleri boş, çevresinde olup bitenlere tepkisiz. Sorulara cevap vermiyor, kendi çocuklarını tanıyamıyor hatta kim olduğunu bile hatırlamıyor gibi görünüyor. Sonra birileri ona bir kulaklık takıyor. Ve gençliğinde sevdiği bir müziği açıyor. Ve bir şeyler oluyor. Henry değişmeye başlıyor. Gözleri […]
Read MoreMatrix filmini hiç izlememiş olanlar bile onun bir sahnesini gayet iyi bilir. Meşhur hap sahnesini. Morpheus’un bir elinde mavi, diğerinde kırmızı hap vardır ve Neo bunlardan birini seçmek zorundadır. O filmin en başında bir logo görürüz. Yapım şirketi Warner Bros.’un logosunu. İşte hayatımızda belki yüzlerce kez gördüğümüz o logo şu anda satılmak üzere ve önünde […]
Read More